Sağlık turizminde yabancı dil şartı: kim, hangi belgeyi, neden vermek zorunda?

Yönetmelik tam olarak ne diyor?

Şart, Yönetmeliğin 7. maddesinde tek cümledir ve iki kelimesi bütün yükü taşır: “en az biri” ve “yabancı dil”. Madde ne İngilizceyi zorunlu kılar ne de bir puan barajı verir.

Bu, sahada dolaşan bilgiden önemli ölçüde farklıdır. İnternetteki özetlerin çoğu “iki personel, biri mutlaka İngilizce, YDS 65” der. Bu tanım 13.07.2017 tarihli ve artık mülga olan Yönetmelikten gelmektedir; 2025 metninin madde hükmü değildir.

Peki “YDS 65” ve “B2” nereden geliyor? EK-1/A, madde 6

Puan ve belge listesi madde metninde değil, Yönetmeliğin ekinde yer alır. Yetki belgesi başvurusunda aranan kriterleri düzenleyen EK-1/A'nın 6. maddesi, dört yoldan birinin sağlanmasını ister. Yani “YDS 65” doğrudur — ama tek yol değildir ve dört seçenek birbirine denk seviyede de değildir.

Uygulamada en çok gözden kaçan seçenek sonuncusudur: mütercim-tercümanlık, çevirmenlik, yabancı dil öğretmenliği veya yabancı dilde eğitim veren bir bölümden alınmış lisans diploması tek başına yeterlidir. Ekibinizde böyle bir mezun varsa, sınav vermenize gerek olmayabilir.

ÖSYM hangi uluslararası sınavları denk sayıyor?

Bakanlığın konuya ilişkin duyurusu, kabul edilen belgeler için doğrudan ÖSYM'nin eşdeğerlik tablosuna ve Avrupa Konseyi'nin dil portfolyosu kayıtlarına atıf yapar; kendisi bir liste yayımlamaz. Dolayısıyla (a) yolunda geçerli belge, ÖSYM'nin kapalı listesindeki sınavlarla sınırlıdır.

Buradaki en kritik ayrıntı, sektörde en sık yapılan hatadır: IELTS, ÖSYM'nin eşdeğerlik listesinde yer almamaktadır. “TOEFL, IELTS vb.” yazan danışmanlık içeriklerine güvenip IELTS belgesiyle dosya hazırlayan kurumlar eksik evrakla karşılaşabilir.

ÖSYM belgeleri sınav tarihinden itibaren 5 yıl geçerli sayar ve listeyi zaman zaman günceller. Aşağıdaki tablo 11.03.2025 tarihli dokümana dayanır; dosya hazırlamadan önce güncel dokümanı mutlaka teyit edin.

Aracı kuruluşlar için şart daha ağır

Sağlık tesisleri “en az bir personel” eşiğine tabiyken, aracı kuruluşlara getirilen yükümlülük bir kişilik değil, altyapısaldır. Yönetmeliğin 6. maddesi, gelen çağrıların en az iki yabancı dilde ve 7 gün 24 saat karşılanabilmesini ister.

Dikkat edilmesi gereken nokta şudur: bu bir “iki dil bilen iki personel” şartı değildir, bir çağrı karşılama kapasitesi şartıdır ve hizmet alımı sözleşmesiyle dışarıdan da sağlanabilir. Sektör içeriklerinin bir kısmı bunu yanlış aktarmaktadır.

Belge yoksa ne oluyor? Yaptırım ilk tespitte başlıyor

Denetim, Yönetmeliğin EK-4 ve EK-5'inde yer alan formlara göre yapılır. EK-4'ün 6. sorusu doğrudan bu yükümlülüğü ölçer: “Uluslararası sağlık turizmi biriminde çalışan personelin en az biri yabancı dil biliyor ve bunu belgelendirebiliyor mu?”

Yaptırım kademesi uyarıyla başlamaz — ilk tespitte idari para cezasıdır. Ceza tutarı maktu değildir; sağlık tesisinin bir önceki ayki brüt hizmet gelirine bağlıdır, dolayısıyla ciro büyüdükçe büyür.

Buradaki maktu taban tutar, Kabahatler Kanunu uyarınca her yıl yeniden değerleme oranında artırılır. Güncel tutarı denetim tarihindeki orana göre hesaplamak gerekir.

Yetki belgesinin süresi yok — ama yıllık değerlendirme var

Yönetmelikte yetki belgesi için bir geçerlilik süresi ya da yenileme prosedürü tanımlanmamıştır. Belge üzerinde bir son kullanma tarihi de bulunmaz. Bu nedenle “belgeniz yenilenirken dil belgesi isteniyor” şeklindeki uyarılar mevzuata dayanmaz.

Yerine geçen mekanizma, 9. maddedeki yıllık performans değerlendirmesidir: sağlık tesisleri ve aracı kuruluşlar EK-2'deki kriterler doğrultusunda USHAŞ tarafından yılda en az bir kez değerlendirilir. Kısmen yeterli bulunan kuruluş üç ay, yetersiz bulunan altı ay süreyle askıya alınabilir; ikinci kontrolde de yeterlilik sağlanamazsa belge iptal edilir.

EK-2'deki beş kriterden üçü — hasta memnuniyeti, hasta taleplerine cevap verme süresi ve şikâyet oranı — doğrudan iletişim kalitesine bağlıdır. Dil yeterliliği burada bir kutucuk değil, ölçülen bir çıktıdır.

Sık karşılaşılan üç yanlış

Bu üç hata, arama sonuçlarının ilk sayfasındaki içeriklerde bugün hâlâ tekrarlanmaktadır.

• “İki personelin dil belgesi olmalı, biri mutlaka İngilizce.” — Bu, mülga 2017 Yönetmeliğinin hükmüdür. Yürürlükteki metin “en az biri” der ve dili belirlemez.
• “IELTS kabul ediliyor.” — IELTS, ÖSYM'nin eşdeğerlik listesinde yer almamaktadır.
• “Yetki belgesi her yıl yenilenir.” — Yönetmelikte yenileme dönemi yoktur; yıllık olan, performans değerlendirmesidir.

AHK Academy bu süreçte ne yapar, ne yapmaz

Açık olalım, çünkü bu alanda abartılı iddia çok: AHK Academy bir dil kursudur. Yönetmeliğin kabul ettiği belgeleri düzenleyen bir kurum değildir.

Yapmadığımız: yetki belgesi başvurunuzda kullanılacak resmî dil belgesini düzenlemek. O belge, EK-1/A'da sayılan yollardan biriyle alınır. Bunu yaptığını söyleyen olursa, hangi yola dayandığını sorun.

Yaptığımız: personelinizi bu sınavlara girebilecek seviyeye hazırlamak, ve ekibinizin bugünkü seviyesini CEFR ölçeğine (A1–C2) eşleyen, kişi bazlı ve tarihli bir değerlendirme raporu üretmek. Rapor, kimin hangi yola hazır olduğunu görmenizi sağlar — bir uygunluk beyanı değildir.

Bu ayrımı sayfada tutuyoruz çünkü mevzuata uygunluk değerlendirmesi idarenin yetkisindedir ve yanlış yönlendirilen bir dosyanın bedelini klinik öder.

Sık sorulan sorular

İlgili sayfalar